Restrukturyzacja g\u00f3rnictwa ju\u017c od kilku dekad jest elementem g\u00f3rno\u015bl\u0105skiej rzeczywisto\u015bci. Jednak skala i tempo dyskutowanych obecnie projekt\u00f3w s\u0105 odbierane przez wielu mieszka\u0144c\u00f3w G\u00f3rnego \u015al\u0105ska jako zamiar destrukcji przemys\u0142u w\u0119glowego i zamach na \u015bl\u0105sk\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107. W tak skomplikowanej sytuacji spo\u0142ecznej, od kt\u00f3rej rozwi\u0105zania zale\u017c\u0105 losy naszego regionu, Rada Spo\u0142eczna przy Arcybiskupie Metropolicie Katowickim zabiera g\u0142os w kwestii przysz\u0142o\u015bci G\u00f3rnego \u015al\u0105ska.<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Rada nie ro\u015bci sobie prawa do oceny czy do wskazywania jednoznacznych rozstrzygni\u0119\u0107 o charakterze technicznym. Pragnie jedynie zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na kilka wa\u017cnych kwestii, odnosz\u0105cych si\u0119 do zagadnie\u0144 gospodarczych, spo\u0142ecznych i kulturowych. Jest to g\u0142os podyktowany trosk\u0105 i nadziej\u0105, kt\u00f3ry nie zamierza ani odwo\u0142ywa\u0107 si\u0119 do resentyment\u00f3w, ani roszczeniowo domaga\u0107 si\u0119 przywilej\u00f3w. Stanowisko Rady Spo\u0142ecznej to wo\u0142anie z G\u00f3rnego \u015al\u0105ska o dialog i merytoryczn\u0105 dyskusj\u0119 nad przysz\u0142ymi losami regionu i jego mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n
+++<\/p>\n
Problem, przed kt\u00f3rym stoj\u0105 mieszka\u0144cy G\u00f3rnego \u015al\u0105ska, to nie tylko kwestia przysz\u0142o\u015bci przemys\u0142u wydobywczego i energetycznego, rozumianego jako zesp\u00f3\u0142 urz\u0105dze\u0144 o charakterze technicznym, finansowym i organizacyjnym, lecz przede wszystkim przekonanie, \u017ce planowane zmiany w niewystarczaj\u0105cy spos\u00f3b \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 z kompleksow\u0105 restrukturyzacj\u0105 ca\u0142ego regionu. Restrukturyzacja g\u00f3rnictwa nie powinna by\u0107 celem, lecz istotnym narz\u0119dziem i okazj\u0105 do szerszej refleksji nad przysz\u0142o\u015bci\u0105 ca\u0142ego \u015al\u0105ska.<\/p>\n
Mimo ogromnej skali dotychczasowych reform g\u00f3rnictwa na G\u00f3rnym \u015al\u0105sku mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 o pozytywnych aspektach rewolucji postindustrialnej, kt\u00f3ra ju\u017c dokona\u0142a si\u0119 w regionie. Chocia\u017c w ostatnich latach znaczenie przemys\u0142u wydobywczego systematycznie maleje, to jednocze\u015bnie rozwijaj\u0105 si\u0119 alternatywne ga\u0142\u0119zie przemys\u0142u. To zjawisko widoczne jest r\u00f3wnie\u017c w zmieniaj\u0105cym si\u0119 krajobrazie g\u00f3rno\u015bl\u0105skim, w kt\u00f3rym obok szyb\u00f3w kopal\u0144 coraz cz\u0119\u015bciej pojawiaj\u0105 si\u0119 znaki znanych marek europejskich i globalnych, jak r\u00f3wnie\u017c dynamicznych i nowoczesnych firm krajowych. Do\u015bwiadczenie ostatnich dziesi\u0119cioleci wskazuje, \u017ce przynajmniej w aspekcie tworzenia nowych, niezb\u0119dnych kompetencji mieszka\u0144cy G\u00f3rnego \u015al\u0105ska konstruktywnie odczytali i wykorzystali szanse, kt\u00f3re nios\u0142y przekszta\u0142cenia. Jednak planowana restrukturyzacja regionu powinna by\u0107 poprzedzona procesami inwestycyjnymi w nowe technologie, tworzeniem nowoczesnych centr\u00f3w wzd\u0142u\u017c ci\u0105g\u00f3w komunikacyjnych, wsparciem dla lokalnych inicjatyw, u\u0142atwieniami administracyjnymi, aby ten kapita\u0142 ludzkiej przedsi\u0119biorczo\u015bci nie zosta\u0142 zmarnowany, lecz pomno\u017cony.<\/p>\n
Dzisiaj Ko\u015bci\u00f3\u0142 podziela troski przede wszystkim ludzi znajduj\u0105cych w g\u00f3rnictwie i w bran\u017cach z nim powi\u0105zanych podstawowe \u017ar\u00f3d\u0142a utrzymania. Oni za\u015b obawiaj\u0105 si\u0119 tego, czego nie znaj\u0105 lub nie rozumiej\u0105. Skomplikowane poj\u0119cia z obszaru ekonomii, gospodarki czy biznesu (np. ustabilizowanie rentowno\u015bci i p\u0142ynno\u015bci finansowej przez dostosowanie produkcji do potrzeb rynku, kontynuacja integracji g\u00f3rnictwa z energetyk\u0105, zapewnienie pokrycia krajowych potrzeb, inwestycje w dotarcie do nowych z\u0142\u00f3\u017c, poprawa efektywno\u015bci wydobycia etc.) nie s\u0105 kluczem do zrozumienia transformacji, kt\u00f3rej mieszka\u0144cy G\u00f3rnego \u015al\u0105ska powinni by\u0107 podmiotem, a nie przedmiotem.<\/p>\n
Ka\u017cda, nawet najtrudniejsza reforma jest mo\u017cliwa do przeprowadzenia pod warunkiem spo\u0142ecznej zgody co do jej cel\u00f3w i etap\u00f3w realizacji. Tego wymagaj\u0105 tak\u017ce zasada poszanowania godno\u015bci cz\u0142owieka i status obywatela. Pragniemy wskaza\u0107, \u017ce obecnie skala i czas oddzia\u0142ywania spo\u0142ecznego planowanych zmian w sektorze g\u00f3rnictwa w\u0119gla kamiennego i w ca\u0142ym regionie nie s\u0105 powszechnie znane. Tymczasem to w\u0142a\u015bnie trudny do oszacowania koszt koniecznych zmian spo\u0142ecznych jest jedn\u0105 z tych kwestii, kt\u00f3re najbardziej niepokoj\u0105 mieszka\u0144c\u00f3w G\u00f3rnego \u015al\u0105ska. St\u0105d postulat o wi\u0119ksz\u0105 dost\u0119pno\u015b\u0107 i przyst\u0119pno\u015b\u0107 program\u00f3w dla sektora g\u00f3rnictwa w\u0119glowego i dla regionu oraz ich korekt i uaktualnie\u0144. Wraz z ko\u0144cem wydobywania w\u0119gla kamiennego, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rego przez ostatnie 200 lat zbudowana zosta\u0142a to\u017csamo\u015b\u0107 G\u00f3rnego \u015al\u0105ska i jego mieszka\u0144c\u00f3w, czeka nas przecie\u017c tak\u017ce g\u0142\u0119boka przemiana kulturowa, kt\u00f3ra dotyka tak wa\u017cnego dla mieszka\u0144c\u00f3w regionu etosu sumiennej pracy, rzetelno\u015bci, solidarno\u015bci i wytrwa\u0142o\u015bci w przeciwno\u015bciach oraz umi\u0142owania rodziny i wiary.<\/p>\n
Oczywi\u015bcie ten kod etyczny mieszka\u0144c\u00f3w regionu r\u00f3wnie\u017c podlega ewolucji, a nieraz tak\u017ce destrukcji. Jednak Rada przestrzega przed manipulacj\u0105 w przestrzeni \u015bl\u0105skich warto\u015bci, co w medialnych przekazach nie jest niestety rzadko\u015bci\u0105. Na przyk\u0142ad w \u015brodkach masowego komunikowania nadal podtrzymywane s\u0105 stereotypowe wyobra\u017cenia mieszka\u0144c\u00f3w G\u00f3rnego \u015al\u0105ska \u2013 g\u00f3rnik\u00f3w, chocia\u017c multispecjalizacja sta\u0142a si\u0119 ju\u017c faktem, a kolejne generacje realizuj\u0105 si\u0119 w przestrzeniach nauki, kultury, sztuki, sportu, informatyki oraz wielu innych zawod\u00f3w zwi\u0105zanych z nowoczesnym przemys\u0142em.<\/p>\n
W zwi\u0105zku z tym pragniemy zwr\u00f3ci\u0107 si\u0119 do medi\u00f3w zar\u00f3wno krajowych, regionalnych, jak i lokalnych, aby informuj\u0105c, rzetelnie wype\u0142nia\u0142y swoje powinno\u015bci w tym zakresie i pami\u0119ta\u0142y o warto\u015bci misji spo\u0142ecznej i kulturowej, do kt\u00f3rej s\u0105 powo\u0142ane. Poszerzenie kompetencji pracownik\u00f3w, wspieranie i rozw\u00f3j czystych technologii w\u0119glowych, innowacyjno\u015b\u0107 i poprawa bezpiecze\u0144stwa w kopalniach, dywersyfikacja przemys\u0142owego wykorzystania w\u0119gla kamiennego, lecz tak\u017ce inicjowanie i prowadzenie debat nad przysz\u0142o\u015bci\u0105 G\u00f3rnego \u015al\u0105ska w Polsce i Europie, propagowanie aktywno\u015bci w przestrzeni spo\u0142ecze\u0144stwa obywatelskiego oraz jasne formu\u0142owanie wyobra\u017ce\u0144, marze\u0144 i postulat\u00f3w to tematy do dobrej publicystyki, na kt\u00f3re Rada pozwala sobie zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 dziennikarzy i redaktor\u00f3w.<\/p>\n
Warto tak\u017ce podkre\u015bla\u0107 potencja\u0142 edukacyjny \u015bl\u0105skich uniwersytet\u00f3w i szk\u00f3\u0142 wy\u017cszych. Kierunki kszta\u0142cenia s\u0105 ci\u0105gle dostosowywane do wymog\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnej gospodarki. Niezale\u017cnie od tego \u015bl\u0105skie uczelnie wy\u017csze wymagaj\u0105 jeszcze znacznego wsparcia finansowego, por\u00f3wnywalnego do innych o\u015brodk\u00f3w akademickich w kraju. Tak\u0105 diagnoz\u0119 stawia tak\u017ce Strategia Rozwoju Wojew\u00f3dztwa \u015al\u0105skiego konsultowana niedawno przez Rad\u0119 Spo\u0142eczn\u0105.<\/p>\n
Z wielu wzgl\u0119d\u00f3w o charakterze globalnym, krajowym i regionalnym restrukturyzacja przemys\u0142u w\u0119glowego przez jego wygaszanie wydaje si\u0119 nieuchronna. Jednak w imi\u0119 sprawiedliwo\u015bci, solidarno\u015bci i zr\u00f3wnowa\u017conego rozwoju proces ten nale\u017cy mocniej po\u0142\u0105czy\u0107 z procesem wsparcia dla gmin g\u00f3rniczych, tak aby miasta powsta\u0142e na w\u0119glu i dla w\u0119gla, jako rekompensat\u0119 za ponoszone koszty i straty (tak\u017ce te ekologiczne) otrzyma\u0142y postindustrialn\u0105 infrastruktur\u0119 do wykorzystania na cele naukowe, edukacyjne, spo\u0142eczne, kulturalne i komercyjne.<\/p>\n
Odpowiedzialne oszacowanie skali, zaplanowanie i przeprowadzenie procesu zmian nale\u017cy do zada\u0144 administracji pa\u0144stwowej jako w\u0142a\u015bciciela sektora w\u0119glowego. Jak ka\u017cdy odpowiedzialny w\u0142a\u015bciciel powinna ona zatroszczy\u0107 si\u0119 nie tylko o pomna\u017canie dobra mierzonego warto\u015bciami ekonomicznymi. Odpowiedzialno\u015b\u0107 ta rozszerza si\u0119 r\u00f3wnie\u017c na materialne i niematerialne dobra kultury, wytworzone przez wieloletnie funkcjonowanie przemys\u0142u g\u00f3rniczego na terenie G\u00f3rnego \u015al\u0105ska.<\/p>\n
Szczeg\u00f3lnym podmiotem tej\u017ce odpowiedzialno\u015bci s\u0105 ludzie. W tym wymiarze pomna\u017canie dobra wsp\u00f3lnego polega na zapewnieniu mo\u017cliwo\u015bci inwestycji tzw. kapita\u0142u ludzkiego, uwolnionego na skutek restrukturyzacji przemys\u0142u w\u0119glowego, w taki spos\u00f3b, aby korzy\u015bci dla spo\u0142eczno\u015bci dotkni\u0119tej t\u0105 zmian\u0105 by\u0142y wi\u0119ksze ni\u017c w przypadku kontynuacji dzia\u0142ania tego przemys\u0142u w obecnym kszta\u0142cie.<\/p>\n
Odpowiedzialne zaplanowanie i przeprowadzenie zmian wymaga rzetelnego opracowania i konsekwentnego wcielenia w \u017cycie kilku program\u00f3w: 1)\u00a0zagospodarowania uwolnionych na skutek restrukturyzacji zasob\u00f3w z uwzgl\u0119dnieniem niezb\u0119dnych kapita\u0142\u00f3w, inwestycji i kompetencji, 2)\u00a0przebudowy tych kompetencji, 3) stymulacji s\u0142u\u017c\u0105cych rozwojowi inwestycji w nowoczesnych sektorach gospodarki na terenie G\u00f3rnego \u015al\u0105ska z uwzgl\u0119dnieniem walor\u00f3w regionu i spo\u0142eczno\u015bci lokalnej, 4) wsparcia dla os\u00f3b wykazuj\u0105cych trudno\u015bci lub niezdolnych do podj\u0119cia nowych zada\u0144 i nowych r\u00f3l oraz 5) istotnego wsparcia dla \u015bl\u0105skich uczelni wy\u017cszych.<\/p>\n
Sukces spo\u0142eczny i ekonomiczny procesu przekszta\u0142ce\u0144 na G\u00f3rnym \u015al\u0105sku mo\u017ce i powinien sta\u0107 si\u0119 stymulatorem rewolucji postindustrialnej w naszym kraju, a jego warunki to: 1) upowszechnienie wiedzy o celach i poszczeg\u00f3lnych etapach planowanych przekszta\u0142ce\u0144, 2) ich ewolucyjne wprowadzanie w \u017cycie (d\u0142ugofalowe roz\u0142o\u017cenie realizacji w czasie) oraz 3) konsensus polityczny, gwarantuj\u0105cy kontynuacj\u0119 zaplanowanych zmian, konsekwencj\u0119 i w\u0142a\u015bciwe wykorzystanie \u015brodk\u00f3w na ich przeprowadzenie.<\/p>\n
+++<\/p>\n
Rada Spo\u0142eczna apeluje do rz\u0105dz\u0105cych naszym krajem o odpowiedzialne przeprowadzanie procesu zmiany i wyra\u017ca nadziej\u0119, \u017ce zagro\u017cenia czy konflikty mog\u0105 zosta\u0107 nie tylko za\u017cegnane, ale przekute w szans\u0119 przede wszystkim dla tych, kt\u00f3rzy dzi\u015b najbardziej si\u0119 obawiaj\u0105 o przysz\u0142o\u015b\u0107 swoj\u0105 i w\u0142asnych rodzin.<\/p>\n
Apeluje tak\u017ce do parlamentarzyst\u00f3w reprezentuj\u0105cych wielomilionowa rzesz\u0119 mieszka\u0144c\u00f3w G\u00f3rnego \u015al\u0105ska o aktywny udzia\u0142, w \u0142\u0105czno\u015bci z wyborcami, w procesach legislacyjnych dotycz\u0105cych przysz\u0142o\u015bci regionu, a tym samym o roztropne zarz\u0105dzanie i rozporz\u0105dzanie procesem nieuchronnej zmiany.<\/p>\n
Rada kieruje apel do samorz\u0105dowc\u00f3w, zw\u0142aszcza gmin i powiat\u00f3w g\u00f3rniczych, o konsekwentn\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 w przekszta\u0142caniu nieruchomo\u015bci postindustrialnych na cele stymuluj\u0105ce rozw\u00f3j lokalny i otwarto\u015b\u0107 na nowe inwestycje, przygotowanie pod nie teren\u00f3w i u\u0142atwienia dla inwestor\u00f3w. Konieczna jest r\u00f3wnie\u017c w\u0142a\u015bciwa polityka senioralna.<\/p>\n
Rada Spo\u0142eczna apeluje tak\u017ce do strony spo\u0142ecznej \u2013 do zwi\u0105zk\u00f3w zawodowych, by zachowa\u0142y \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce w \u015bwietle katolickiej nauki spo\u0142ecznej ich obowi\u0105zkiem jest nie tylko obrona praw pracowniczych, lecz tak\u017ce partycypacja, konstruktywne w\u0142\u0105czenie si\u0119 w programy restrukturyzacji i modernizacji.<\/p>\n
W perspektywie obchod\u00f3w 100-lecia powsta\u0144 \u015bl\u0105skich i w\u0142\u0105czenia w 1922 roku cz\u0119\u015bci G\u00f3rnego \u015al\u0105ska w granice odrodzonej Polski warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce przed wiekiem by\u0142 to jeden z najnowocze\u015bniejszych region\u00f3w przemys\u0142owych Europy, bogaty nie tylko w zasoby naturalne, lecz przede wszystkim w ludzi, kt\u00f3rych wiara, duma, godno\u015b\u0107, wyobra\u017ania, kreatywno\u015b\u0107 i etos pracy s\u0105 do dzi\u015b mocnym fundamentem to\u017csamo\u015bci kolejnych pokole\u0144. Pami\u0119\u0107 o tym wyznacza nam spos\u00f3b my\u015blenia i troski o przysz\u0142o\u015b\u0107 G\u00f3rnego \u015al\u0105ska.<\/p>\n
<\/p>\n
Rada Spo\u0142eczna przy Arcybiskupie Metropolicie Katowickim<\/p>\n
<\/p>\n
Katowice, 21 wrze\u015bnia 2020 roku<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Restrukturyzacja g\u00f3rnictwa ju\u017c od kilku dekad jest elementem g\u00f3rno\u015bl\u0105skiej rzeczywisto\u015bci. Jednak skala i tempo dyskutowanych obecnie projekt\u00f3w s\u0105 odbierane przez wielu mieszka\u0144c\u00f3w G\u00f3rnego \u015al\u0105ska jako zamiar destrukcji przemys\u0142u w\u0119glowego i zamach na \u015bl\u0105sk\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107. W tak skomplikowanej sytuacji spo\u0142ecznej, od kt\u00f3rej rozwi\u0105zania zale\u017c\u0105 losy naszego regionu, Rada Spo\u0142eczna przy Arcybiskupie Metropolicie Katowickim zabiera g\u0142os w […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2,1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mbniewiadom.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2981"}],"collection":[{"href":"https:\/\/mbniewiadom.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mbniewiadom.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mbniewiadom.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mbniewiadom.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2981"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/mbniewiadom.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2981\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2983,"href":"https:\/\/mbniewiadom.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2981\/revisions\/2983"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mbniewiadom.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2981"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mbniewiadom.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2981"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mbniewiadom.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2981"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}